Gedichtenwedstrijd 4 en 5 mei: droomwereld zonder ruzie staat centraal

Capelle - Vijf basisscholen in Capelle aan den IJssel deden dit jaar mee aan de Gedichtenwedstrijd 4 en 5 mei. Het leverde weer prachtige gedichten op, geschreven door leerlingen. De winnaar werd Yanis van De Catamaran, met zijn gedicht ‘Stilte’.

Elk jaar organiseert het comité Gedichtenwedstrijd 4 en 5 mei een project op de basisscholen van Capelle aan den IJssel.

Aan de wedstrijd deden OBS De Catamaran, IKC De Triangel, De CSV, CBS De Fontein en Katholieke Basisschool De Contrabas mee. Het comité - bestaande uit Bernard Geise, Theo Smit, Erik Harinck en Jan van der Zee - nodigt de leerkrachten uit om met hun leerlingen van groep 8 aan de slag te gaan met het maken van gedichten. De scholen ontvangen daarvoor een nieuwsbrief waarin de opdracht wordt gedeeld. Dit jaar luidde de opdracht: Schrijf een gedicht waarin je droomt over jouw wereld, maar dan zonder oorlog, waarin de problemen (bijna) zijn opgelost en waar het voor iedereen fijn is om in te leven.

Gastles op scholen

Om de leerkrachten en leerlingen in deze opgave te ondersteunen, bezoeken de leden van het comité de scholen en geven zij een gastles. Die les is ook het moment om iets meer te vertellen over de wedstrijd. Het comité verzamelt de inzendingen en selecteert per school een winnaar. Vervolgens kiezen zij uit die winnaars het beste gedicht.

Dit jaar is de overall winnaar van 2026 Yanis van de basisschool De Catamaran. In zijn gedicht Stilte droomt Yanis op indrukwekkende wijze hoe zijn droomwereld eruit zou zien, inclusief stapels Donald Duckjes. De slotregels zijn zowel een conclusie als een oproep. Wat zou het heerlijk zijn als de droom werkelijkheid was.
De winnende gedichten zijn door de gemeente afgedrukt op posterformaat. Het comité heeft onlangs de posters overhandigd aan de winnaars. Het is de bedoeling dat de gedichten aan de muur in het lokaal komen te hangen.

“Wij danken alle leerlingen en leerkrachten voor hun inzet en medewerking”, aldus het comité. Op 4 mei zullen tijdens de herdenking op de oude begraafplaats leerlingen hun winnende gedicht voordragen. Op 5 mei doen ze dat ook tijdens het bevrijdingsconcert in de St. Paulus Bekeringskerk aan de Merellaan.

Dit is het winnende gedicht van Yanis:

In een droom die lijkt op later,
Maar eigenlijk gewoon op vandaag,
Word wakker zonder zorgen,
Zonder iets dat aan mij knaagt.

Alles ziet er hetzelfde uit,
De straat, de school, het plein,
Maar niemand is er boos of gemeen,
Iedereen is gewoon … fijn.

Er is geen oorlog op het nieuws,
Geen gedoe en geen verdriet,
Alleen maar mensen die elkaar helpen,
En ruzie? Die bestaat er niet.

En het allergekste van die droom:
Op elke hoek, echt waar,
Liggen stapels Donald Duckjes,
Gratis, voor iedereen klaar!
Je pakt er een, of twee, of tien,
Niemand die er iets van zegt,
Want delen is daar heel normaal,
Dat voelt gewoon heel recht.

En als ik wakker word daarna,
En alles weer echt lijkt te zijn,
Denk ik en wat als die wereld echt kon?
Dat zou toch super zijn?

“Je pakt heerlijk uit hoe die wereld zonder ruzie en gedoe er uit ziet”, aldus de jury. En helemaal het toppunt van heerlijkheid is dat je zomaar een Donald Duckje gratis van een stapeltje kan pakken: het ligt er voor iedereen voor het grijpen. Pak maar, je bent welkom. En dat is direct een beetje het geheim van die nieuwe wereld die jij beschrijft: alle mensen zijn zonder uitzondering ‘welkom’.”

Het gedicht van Jesse (De Triangel):

Stilte in de straten waar nu vrede is

De lucht was donker, zwaar van angst,

soldaten liepen, niemand wist hoe lang.

Mensen renden, van pijn en van angst,

en de straten waar ooit kinderen speelden,

schreeuwt nu stilte van angst.

Kinderen fluisterden van een wereld zonder

een geweer.

Maar boven het puin kwam weet hoop,

de eerste zonnestralen van vrede.

Bloemen groeiden boven het puin,

de eerste morgen zonder pijn en angst.

Vrede is geen geschenk,

het is een tuin die we water moeten geven

“Je weet dat licht extra helder schijnt in de duisternis. Jij hebt heel bijzonder gebruik gemaakt van dat effect in je gedicht”, aldus de jury over dit gedicht.

Het gedicht van Avery-Ann (De Fontein):

Brieven die niemand leest

7 juni 1943 17:10

Lieve dagboek,

De sirenes gingen vannacht alweer.

Het geluid zit steeds in mijn hoofd,

alsof het nooit echt stopt.

We renden naar de kelder,

mama hield mijn hand zo stevig vast

dat het pijn deed

Boven ons hoorde ik het bonzen

De muren trilden,

en mijn zus begon zacht te huilen in het donker.

Ik probeerde dapper te zijn,

zoals papa altijd zegt,

maar ik voelde al een brok in mijn keel

En toen werd het still,

niemand durfde meteen naar boven.

Alsof de stilte nog enger was dan het geluid.

Ons huis staat er nog… hoop ik.

Maar het voelt niet meer als thuis.

Ik mis hoe het vroeger was.

Toen we nog lachten om kleine dingen

en niet luisterden naar de lucht

alsof die ons iets af wilde nemen.

Ik ben bang, dagboek

De jury noemt het een ‘aangrijpend’ gedicht. “Je kiest een datum, een jaartal met een precieze tijdsaanduiding: 7 juni 1943 17:10 als een soort ondertitel van je gedicht.” Volgens de juryleden zijn er duidelijke paralellen met vandaag; ook in 2026 woedt nog oorlog en zijn kinderen angstig.

Het gedicht van Kato (De Catamaran):

De Geven Nacht

Vannacht had ik gedroomd,

Gedroomd dat alles perfect was.

Niemand was meer boos.

Boos of ongelukkig.

Iedereen was blij.

Nu vraag ik me af hoe kan dat nou.

Alles was hetzelfde.

Maar toch was het anders.

Het was beter.

Beter dan nu, nu in het echt.

Er was vrede, vrijheid en iedereen gelukkig.

En het beste was alles was normaal.

Geen racisme, geen gepest, niemand meer alleen.

Het was geweldig.

Geen oorlog, geen crisis en niemand was zo hebberig.

Zo hebberig als we nu zijn.

Kan gewoon niet meer.

We nemen te veel.

En geven te weinig.

Dus nu ik er zo over denk.

Weet ik de oplossing: Geef.

De jury: “Als we meegaan in jouw droom, is meteen duidelijk dát alles is opgelost, want de mensen zijn niet boos meer of ongelukkig en iedereen is blij. De zon schijnt voor altijd.”

Het gedicht van Rafael (De Contrabas):

4 & 5 mei

Op vier mei valt de avond zwaar,

de lucht lijkt stiller dan het was,

namen zweven zonder stem,

zwevend door het zachte gras.

Twee minuten zonder tijd,

waarin het verleden ademt,

waarin gemis geen woorden vindt,

maar diep van binnen samenkomt.

De vlag halfstok, het hart vol vragen,

wie waren zij, wat lieten zij?

Hun stilte spreekt door onze dagen,

in elke stap van jou en mij.

Het juryrapport: “Stilte. Stilte geeft plaats aan eerbied, aan het besef wat die doden voor ons deden, aan een gemis dat, zoals jij heel mooi zegt, "geen woorden vindt".

“En je maakt dat we die stilte in jouw gedicht ook bijna kunnen aanraken en meebeleven: namen "zweven" door het zachte gras, waarin het verleden "ademt"," waarin geen woorden van gemis hoorbaar zijn".

Het gedicht van Romaissa (De CSV):

Mijn buurman

Bij mij schijnt de zon en het is licht

Ik ruik de lekkere geurtjes buiten

Maar bij mijn buurman is het donker en het stinkt

Hij kijkt vooruit op zijn nieuwe bank

Hij hoort de kogels nog voorbij vliegen

Ik mag winkelen en ik loop langs het strand

Het is gezellig buiten

Ik hoor de wielen van een skateboard en de vogels vliegen voorbij

Bij elke knal die mijn buurman hoort denkt hij terug aan de kelder

Zijn oude jas van vroeger hangt nog in de kast.

Ook bij dit gedicht is de jury lovend. “Je hebt in het gedicht onder woorden gebracht de tegenstelling tussen ons lichte, gemakkelijke leven en je draait je als het ware om naar die buurman: mensen die niét in vrede kunnen leven. Ze worden geplaagd door de herinnering aan een wereld van oorlog en verlies, een herinnering waar ze nooit van kunnen loskomen.”